Soma’da faaliyet gösteren Uyar Madencilik ile ilgili olarak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız’a soru önergesi veren MHP Manisa Milletvekili Erkan AKÇAY, “Darkale Kömür Ocağı, TKİ tarafından çıkan kömürü belirli bir fiyattan alma karşılığında 2003 yılında UYAR Madenciliğe kiralanmıştır. Darkale Maden Ocağı çalıştırdığı işçi sayısına oranlandığında en fazla iş kazasının meydana geldiği maden ocağıdır. Kendisine ait birçok maden ruhsatı bulunan Uyar Madencilik işçileri kıdem ve ihbar tazminatlarınızı vermek diyerek devletten rödövanslı yeni maden sahası verilmesi konusunda eylem yapmaya zorlamaktadır. Uyar Madencilik devleti tehdit etme cesaretini kim veya kimlerden almaktadır? Başta TKİ Genel Müdürü olmak üzere tüm yetkililer bu kazaların Uyar Maden Şirketinin gerekli iş güvenliği tedbirlerini almamasından kaynaklandığı konusunda hem fikirken Darkale Maden Ocağının sözleşmesi neden uzatılmıştır? TKİ’den Darkale maden ocağını kiralayan UYAR Madencilik Şirketi’nin sahibi ile AKP’li bir milletvekili, Darkale Maden Ocağının kira kontratının uzatılmasından hemen önce TKİ Genel Müdürünün odasında hangi konuları görüşmüşlerdir?” diye sordu.
MHP’li AKÇAY’ın soru önergesini cevaplandıran Enerji Bakanı Taner Yıldız, “Uyar Madencilik Şirketinin İzmir ili Kınık ilçesi dahilinde 2 adet arama ruhsatı ve Konya ilinde 1 adet arama ve 1 adet işletme ruhsatı bulunmaktadır. Darkale maden ocağı TKİ tarafından 2003 yılında Uyar Madenciliğe kiralanmıştır. Darkale maden ocağı, 20.10.2013 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucunda yapılan denetimde hayati tehlike bulunması nedeniyle kapatılmıştır. Uyar Madenciliğe Enerji Bakanlığı tarafından yapılan beş denetimde 202.245.000 TL idari para cezası verilmiştir. Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü uhdesinde bulunan S.10412 sayılı sahaya girilerek bu sahadan üretildiği tespit edilen 106,078 ton kömür için 13.427.464 TL tutarında idari para cezası uygulanmıştır. Azyak Madencilik firması ile Türkiye Kömür İşletmeleri Genel Müdürlüğü arasında firma tarafından sınır ihlali yapıldığına ilişkin dava süreci devam etmektedir.” dedi.
TKİ tarafından Darkale Kömür Ocağı’nın 2003 yılında çıkan kömürü belirli bir fiyattan alma karşılığında UYAR Madenciliğe kiralandığını söyleyen MHP Manisa Milletvekili Erkan AKÇAY, “ Darkale Maden Ocağı, 2003 yılında UYAR Madenciliğe kiralandıktan sonra çalıştırdığı işçi sayısına oranlandığında Soma ilçesi ve çevresinde yeraltı kömür ocakları içinde en fazla iş kazasının meydana geldiği maden ocağı olmuştur. UYAR Madenciliğe ait Soma’daki Darkale ve Azyak Maden Ocaklarında son on yılda yüzlerce kaza meydana gelmiş bu kazalarda çok sayıda işçi hayatını kaybederken yüzlerce işçi de yaralanmıştır.” dedi.
Gerekli güvenlik önlemlerini almadığı için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı müfettişleri tarafından kapatılan Uyar Madenciliğin denetlemeyi yapan müfettişler değiştirilerek tekrar açıldığını söyleyen MHP’li AKÇAY, “ 10 Kasım 2012 tarihinde meydana kazada iki çalışan hayatını kaybederken sekiz çalışan yaralanmıştır. Kaza sonrası Çalışma Bakanlığı tarafından maden ocağı gerekli güvenlik önlemleri alınana kadar kapatılmıştır. Ancak güvenlik tedbirleri tamamlanmadan bu ocağın tekrar açılmıştır. 25 Şubat 2013 tarihindeki göçükte bir işçi hayatını kaybetmiştir. Nisan 2013’te yapılan denetimler sonucu Darkale Maden Ocağı tekrar kapatılmış, ancak denetime gelen başka müfettişler tarafından tekrar açılmıştır. Denetlemeye gelen müfettişlere gösterilen gaz maskeleri dahil birçok ekipmanın Uyar Madencilik şirketinin Aydın Söke’deki maden ocağından getirildiği iddia edilmektedir. Darkale Kömür Ocağı İşletmesinde 20 Ekim 2013’de meydana gelen kazada bir işçinin yaşamını yitirmiş, 26 işçi de yaralanmıştır. Yaklaşık 800 işçinin çalıştığı bu maden ocağı iş güvenliği tedbirleri alınmadığı için kapatılmıştır. Şirket işçilerin bir kısmını senelik izne ayırmış, bir kısmını da ücretsiz izinle beklemeye almıştır. Uyar Madencilik Şirketi devletten yeni maden sahası verilmesi için işçileri eylem yapmaya zorlamakta, yeni saha verilirse ben sizin kıdem ve ihbar tazminatınızı ve maaşlarınızı alırsınız. Aksi takdirde ihbar tazminatlarınızı ödemem, kıdem tazminatlarınızda yüzde 30 kesinti yaparım ve size 2015 yılında başlayacak şekilde taksitlere bölünecek şekilde senet veririm.” diyerek işçiler üzerinden devleti tehdit etmektedir.
Uyar Madencilik ile ilgili olarak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız’a yazılı soru önergesi verin MHP Manisa Milletvekili Erkan AKÇAY, “ Darkale Maden Ocağında 2011 yılında 238, 2012 yılında 255 iş kazası meydana geldiği doğru mudur? UYAR Madenciliğe ait Uyar -1 ( Darkale) ve Uyar-2 (Azyak) kömür ocaklarında yıllar itibariyle kaç kaza meydana gelmiştir? Bu kazalarda kaç işçi hayatını kaybetmiş, kaç işçi yaralanmıştır? UYAR Madencilik Şirketi, Soma’da kendisine ait Uyar 2 olarak bilinen Azyak’da kömür çıkartmaktadır. Bu şirkete ait Soma’da kaç maden ocağı ruhsatı vardır? UYAR Madencilik Şirketi’nin Soma’da Kınık bağ alan mevkii, Eynez Köyü ve Cumalı Köyünde maden sondajı yaptığı doğru mudur? Eğer doğruysa Uyar Madencilik Şirketi kendisine ait maden ruhsatları varken devletten yeni maden sahası verilmesi için işçileri neden eylem yapmaya zorlamaktadır? Bu konuda Bakanlığınıza gelmiş herhangi bir şikayet var mıdır? Bu şirket Bakanlığınızı tehdit etme cesaretini kim veya kimlerden almaktadır? UYAR Madencilik Şirketi hakkında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na kaç defa şikayette bulunulmuştur? Bunlardan kaçı Darkale ve Azyak Maden Ocağı hakkındadır? Bu şikayetlerle ilgili ne gibi işlemler yapılmıştır? UYAR Madencilik Şirketi, 2003 yılında Darkale Maden Ocağı TKİ tarafından kaç yıllığına kiralanmıştır? Bu süre içinde kaç bu maden ocağında kaç kaza meydana gelmiş, kaç kişi yaralanmıştır? UYAR Madencilik Şirketinin Darkale Maden Ocağını kiralama kontratı ne zaman uzatılmıştır? Devlete ait ve devletin kuruluşu (TKİ) tarafından rödövans karşılığı devredilen işyerinde; bu kadar iş kazası yaşanmasına rağmen Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından bu şirketin bu kadar süre çalışmasına nasıl müsaade edilmiştir? Başta TKİ Genel Müdürü olmak üzere tüm yetkililer bu kazaların Uyar Maden Şirketinin gerekli iş güvenliği tedbirlerini almamasından kaynaklandığı konusunda hem fikirken Darkale Maden Ocağının sözleşmesi neden uzatılmıştır? Darkale ve Azyak Maden Ocakları Bakanlığınız tarafından kaç defa denetlenmiştir? Bu denetimlerin sonucu nedir? UYAR Madencilik Şirketi’ne ait veya bu şirketin kiraladığı kaç maden ruhsatı vardır? AKP’li bir milletvekili ile TKİ’den Darkale maden ocağını kiralayan UYAR Madencilik Enerji Sağlık Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin sahibi Darkale Maden Ocağının kira kontratının uzatılmasından önce TKİ Genel Müdürünün odasında hangi konuları görüşmüşlerdir? UYAR Madencilik Şirketi’nin işlettiği Azyak’ta şılâm patlaması riski çok yüksektir. Buna karşı bakanlığınız tarafından herhangi bir denetim yapılmış mıdır? Azyak maden ocağının asansörünün taşıyıcı kablolarında metal yorgunluğu bulunmaktadır. Bu konuda herhangi bir denetim yapılmış mıdır? Soma’da Azyak’ta yeraltında saha ihlali yapıldığı yönündeki iddialar doğru mudur? Azyak’ta yerüstünde biriken binlerce ton şilâm toprakla örtülmediği için yanmakta aşırı derece çevre kirliliği oluşturmaktadır. Bu konuda herhangi bir denetim yapılmış mıdır?” diye sordu.
MHP Manisa Milletvekili Erkan AKÇAY’ın soru önergesini cevaplandıran Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, “ Uyar Madencilik Şirketi, Darkale ocağı ile Uyar-2 ( Azyak) kömür işletme ruhsatlı sahada rödövansçı olarak bilinen faaliyet göstermektedir. Uyar Madencilik Şirketinin İzmir ili Kınık ilçesi dahilinde 2 adet arama ruhsatı ve Konya ilinde 1 adet arama ve 1 adet işletme ruhsatı bulunmaktadır. Manisa ili Soma ilçesinde bulunan Darkale mevkiinde yer altı ocağı 2003 yılında ihale edilmiştir. İhaleyi kazanan şirket ile 17.12.2003 tarihinde rödövans sözleşmesi imzalanmıştır. Firma ile imzalanan sözleşme ve protokolün süresi 4.1.2013 tarihinde gerçekleşen iş kazası olayına ilişkin 22-23.10.2013 tarihinde inceleme teftişi yapılmıştır. İşyerinde 20.10.2013 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucunda yapılan teftiş sonucunda 7 madde halinde mevzuata aykırılık tespit edilmiş, mevzuata aykırılıklar içinde hayati tehlike bulunması nedeniyle 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun 25 inci maddesi ve bu madde gereğince, 30.03.2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan ‘ İşyerlerinde İşin Durdurulmasına Dair Yönetmelik’in 7 inci ve 11 inci maddesine göre düzenlenen İdari Tedbir Raporu ile işyerinde işin durdurulmasının uygun olacağı belirtilmiştir. İşyerinde tespit edilen mevzuata aykırılıklar için toplam 44.198 TL idari para cezası verilmiştir. İşçilerin istihdamı diğer işyerlerinde sağlanacaktır. Bütün çalışanların tazminatı ve diğer hakları iş kanunları ve diğer kanunlarla teminat altına alınmıştır. İş güvenliği denetimleri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca yapılmaktadır. Ayrıca, Enerji Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü tarafından da denetlemeler yapılmıştır. Söz konusu ruhsat sahasında 9/11/2006 ve 31/5/2007 tarihinde şikayet üzerine, 17/11/2011 tarihinde genel, 2/8/2012 tarihinde uzatma talebine ilişkin ve 14/11/2012 tarihinde iş kazasına istinaden denetim yapılmıştır. Yapılan denetimler sonucunda yapılan denetimler sonucunda yapılan tespitler için gerekli işlemler yapılmış ve Uyar Madencilik Şirketi’ne 202.245.000 TL idari para cezası verilmiştir. Karaelmas Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. uhdesinde bulunan S.3253 sayılı ruhsat sahasından Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü uhdesinde bulunan S.10412 sayılı sahaya girilerek bu sahadan üretildiği tespit edilen 106,078 ton kömür için 13.427.464 TL tutarında idari para cezası uygulanmıştır. Azyak Madencilik firması ile Türkiye Kömür İşletmeleri Genel Müdürlüğü arasında firma tarafından sınır ihlali yapıldığına ilişkin dava süreci devam etmektedir.” dedi.