İş Cinayetlerine ve Çocuk İşçiliğine Karşı Mücadeleye… Kasım ayında 216, yılın ilk on bir ayında en az 1956 işçi hayatını kaybetti

3165 Okunma
04.12.2025
A+
A-

İş Cinayetlerine ve Çocuk İşçiliğine Karşı Mücadeleye…
Kasım ayında 216, yılın ilk on bir ayında en az 1956 işçi hayatını kaybetti

Dostlar Merhaba,
Önümüzde duran acil iki başlık var:

1- İlk iş cinayetleri raporunu yayınlamaya başladığımız 2011 yılının Eylül ayından bugüne 2025 yılı Kasım ayında iş cinayetleri en yüksek seviyeye ulaştı. (Koronavirüs pandemisi dönemindeki 7 ay, Maraş depremlerinin meydana geldiği 2023 Şubat ve Soma katliamının gerçekleştiği 2014 Mayıs hariç). Diğer yandan mevsimlik tarım işçiliğinin yoğunlaştığı yaz aylarında da 200 işçi ölümünün üzerinde aylar oldu ama 216 işçi ölümünün Kasım ayında meydana geldiği de ayrıca not edilmeli.

Yine ölen inşaat işçilerinin sayısını hiç bu kadar yüksek kayıt altına almamıştık. 71 inşaat işçisinin ölümü, güvencesiz çalıştırmanın geldiği noktayı özetliyor. Ayrıca her ay onlarca benzeri yaşansa da görülmeyen katliamlar Dilovası’nda en çıplak biçimde gözler önünde serildi: Kadınların ve çocukların sigortasız ve günde 12 saat çalıştırıldıkları en fazla asgari ücret alabildikleri bir düzen.

O zaman hemen şimdi ‘İş Cinayetlerine Karşı Mücadeleye’…

2- Türkiye’de çocuk işçiliği özellikle tarım sektörü merkezli olarak her zaman vardı. Ancak son on beş yıldaki politikalar (eğitim, yoksullaştırma vb.) çocuk işçiliğini kitleselleştirdiği gibi eksenini kırsaldan kentlere taşıdı. Artık kentlerin fabrikaları, atölyeleri, inşaatları, dükkanları ve AVM’lerinde yüzbinlerce çocuk işçi çırak ya da stajyer adıyla çalıştırılıyor. Sonuç ortada: 2024 yılında kayıt altına aldığımız 71 çocuk işçi ölümü en çok çocuk iş cinayetinin gerçekleştiği yıldı. Bu yıl Kasım ayı sonunda ise ölen çocuk işçi sayısı 85. Yaralanmalar, hastalıklar, fiziksel ve ruhsal şiddet sayılara dökülemeyecek düzeyde.

İsa, Metehan, Nursefa, Tuğba, Nisanur, Cansu, Muhammed, Hikmet, Onur, Sedat, Yakup, Alperen ve Mustafa. 14 ila 17 yıl yaşadılar. Daha doğrusu ne yaşadılar ki? Bu düzen onlara çocukluklarını yaşatmadı. Hayatta oldukları sürenin birçoğunda çalıştılar. Atölyede yanarak, işkence görerek, inşaattan düşerek, yollara savrularak ve traktörün altında ezilerek öldüler.

O zaman hemen şimdi ‘Çocuk İşçiliği İle Mücadeleye’…

Kasım ayında en az 216 iş cinayeti
Yüzde 66’sını ulusal basından; yüzde 34’ünü ise işçilerin mesai arkadaşları, aileleri, iş güvenliği uzmanları, işyeri hekimleri, sendikalar ve yerel basından öğrendiğimiz bilgilere dayanarak tespit ettiğimiz kadarıyla Kasım ayında en az 216 işçi hayatını kaybetti. Böylece 2025 yılının ilk on bir ayında iş cinayeti sayısı (Ocak 180, Şubat 129, Mart 158, Nisan 156, Mayıs 178, Haziran 161, Temmuz 207, Ağustos 192, Eylül 208, Ekim 171, Kasım 216) 1956’ya ulaştı. Hatırlatalım, geçmiş ayların iş cinayetleri bilgileri her ay güncellenmektedir.

• Kasım ayında en çok iş cinayeti 71 ölümle inşaat işkolunda meydana geldi. İkinci sırada 34 ölümle tarım işkolu var. Ölenlerin 18’i işçi ve 16’sı çiftçi. Üçüncü sırada ise 31 ölümle taşımacılık işkolu geliyor. İş cinayetlerine sektörel olarak baktığımızda ise inşaatta 73 işçi, sanayide 68 işçi, hizmette 41 işçi ve tarımda 34 işçi hayatını kaybetti.

• Ölüm nedenlerinde ilk sırada yüksekten düşmeler var. Bu ölümlerin yüzde 85’i inşaatlarda meydana geldi. İkinci sırada özellikle tarım, inşaat ve sanayide görülen ezilme ve göçük nedenli ölümler var. Üçüncü sırada ise yarısının taşımacılık işkolunda meydana geldiği trafik kazaları nedenli ölümler bulunuyor.

• En çok iş cinayeti İstanbul başta olmak üzere Kocaeli, Şanlıurfa, Manisa, Ankara, İzmir, Ordu, Diyarbakır, Muğla, Adana, Bursa, Mersin, Sakarya, Çanakkale, Elazığ, Hatay, Konya ve Malatya’da meydana geldi. Bu bölgeler sanayi merkezleri olmaları, tarımsal üretim veya inşa faaliyetlerinin yoğunlaşmasıyla öne çıkıyor.

• Kasım ayında en az 13 çocuk iş cinayetlerinde hayatını kaybetti. Ölen çocukların biri çiftçi, on ikisi (tarım, gıda, kimya, ağaç, büro ve inşaat işkollarında çalışan) işçiydi.

• İş cinayetlerinde ölenlerin 19’u kadın işçiydi. Ölen kadınların dokuzu tarım, altısı kimya, ikisi ticaret, biri sağlık ve biri güvenlik işkollarında çalışıyordu.

• Kasım ayında en az 12 göçmen işçi (dördü İranlı, üçü Mısırlı, ikisi Suriyeli, biri Afganistanlı, biri Rusyalı, biri Türkmenistanlı ) hayatını kaybetti. Türkiye’de ölen göçmen işçilerin çoğu Suriyeli ve Afganistanlıdır. Ancak son dönemde özellikle deprem şehirlerinde ölen İranlı ve Mısırlı işçilerin varlığı bu ülkelerden gelen işçi göçünü de göstermektedir. Göçmen işçilerin sekizi inşaat, ikisi tarım, biri ticaret ve biri gemi işkollarında çalışıyordu.

• Ölen işçilerin en az 4’ü (yüzde 1,85) sendika üyesi, 212’si (yüzde 98,15) sendikasız. Sendikalı işçilerin biri enerji, biri liman, biri sağlık ve biri belediye işkollarında çalışıyordu. Tespit ettiğimizin ötesinde ölen sendikalı işçilerin olduğunu belirtmeliyiz…

2025 yılının ilk on bir ayında iş cinayetlerinin aylara göre dağılımı şöyle:

Ocak ayında en az 180 işçi, Şubat ayında en az 129 işçi, Mart ayında en az 158 işçi, Nisan ayında en az 156 işçi, Mayıs ayında en az 178 işçi, Haziran ayında en az 161 işçi, Temmuz ayında en az 207 işçi, Ağustos ayında en az 192 işçi, Eylül ayında en az 208 işçi, Ekim ayında en az 171 işçi ve Kasım ayında en az 216 işçi iş cinayetlerinde hayatını kaybetti…

Kasım ayında iş cinayetlerinin işkollarına göre dağılımı şöyle:

İnşaat, Yol işkolunda 71 işçi; Tarım, Orman işkolunda 34 emekçi (18 işçi ve 16 çiftçi); Taşımacılık işkolunda 31 işçi; Ticaret, Büro, Eğitim, Sinema işkolunda 14 işçi; Madencilik işkolunda 12 işçi; Belediye, Genel İşler işkolunda 8 işçi; Petro-Kimya, Lastik işkolunda 7 işçi; Metal işkolunda 7 işçi; Konaklama, Eğlence işkolunda 6 işçi; Enerji işkolunda 5 işçi; Sağlık, Sosyal Hizmetler işkolunda 4 işçi; Gemi, Tersane, Deniz, Liman işkolunda 3 işçi; Savunma, Güvenlik işkolunda 3 işçi; Tekstil, Deri işkolunda 2 işçi; Gıda, Şeker işkolunda 1 işçi; Ağaç, Kağıt işkolunda 1 işçi; Çimento, Toprak, Cam işkolunda 1 işçi; Elimizdeki veriler ışığında çalıştığı işkolunu belirleyemediğimiz 6 işçi hayatını kaybetti…

Kasım ayında iş cinayetlerinin nedenlerine göre dağılımı şöyle:

Yüksekten Düşme nedeniyle 52 işçi; Ezilme, Göçük nedeniyle 44 işçi; Trafik, Servis Kazası nedeniyle 39 işçi; Kalp Krizi, Beyin Kanaması nedeniyle 26 işçi; Elektrik Çarpması nedeniyle 10 işçi; Patlama, Yanma nedeniyle 9 işçi; İntihar nedeniyle 9 işçi; Şiddet nedeniyle 9 işçi; Zehirlenme, Boğulma nedeniyle 7 işçi; Nesne Çarpması, Düşmesi nedeniyle 4 işçi; Diğer nedenlerden dolayı 7 işçi hayatını kaybetti…

Kasım ayında iş cinayetlerinin yaş gruplarına göre dağılımı şöyle:

14 yaş ve altı 4 çocuk işçi,
15-17 yaş arası 9 çocuk/genç işçi,
18-29 yaş arası 33 işçi,
30-49 yaş arası 97 işçi,
50-64 yaş arası 56 işçi,
65 yaş ve üstü 11 işçi,
Yaşını bilmediğimiz 6 işçi hayatını kaybetti…

Kasım ayında Türkiye’nin 60 şehrinde ve yurtdışında altı ülkede (kısa vadeli çalışmak için gidilen veya Türkiye menşeili şirketlerde çalışan) iş cinayeti gerçekleştiğini tespit ettik:

24 ölüm İstanbul’da; 12’şer ölüm Kocaeli ve Şanlıurfa’da; 9 ölüm Manisa’da; 8’er ölüm Ankara, İzmir ve Ordu’da; 7 ölüm Diyarbakır’da; 6’şar ölüm Muğla’da; 5’er ölüm Adana, Bursa, Mersin ve Sakarya’da; 4’er ölüm Çanakkale, Elazığ, Hatay, Konya ve Malatya’da; 3’er ölüm Ağrı, Antalya, Batman, Bolu, Denizli, Hakkari, Kahramanmaraş, Mardin, Niğde, Tekirdağ, Trabzon ve Uşak’ta; 2’şer ölüm Gaziantep, Giresun, Isparta, Karaman, Kırıkkale, Osmaniye, Samsun, Sinop, Sivas ve Van’da; 1’er ölüm Afyon, Aksaray, Ardahan, Artvin, Bilecik, Bingöl, Bitlis, Çankırı, Çorum, Düzce, Erzincan, Erzurum, Karabük, Kastamonu, Kayseri, Kırşehir, Nevşehir, Rize, Şırnak, Yozgat, Gürcistan, Hırvatistan, Kuzey Kıbrıs, Malta, Rusya ve Suudi Arabistan’da meydana geldi…

2025 yılının Kasım ayında iş cinayetlerinde hayatını kaybeden 216 işçiyi saygıyla anıyoruz…
Tahsin Albayrak, Ashraf Fathi Shehat, Mehmet Özcan, İsa Şimşek, Suat Aydın, Çiğdem Yeşil, Arif Özdemir, Bayram Yurdagül, Ümmü Gülsüm Gökçebak, Gülcan Gökçebak, Metehan Akarsu, Haydar Aksoy, Sabri Ayhan, Esra Sümer, Ali Ay, Mehmet Gönül, Seyid Ahmet Özay, Elvan Yeşilkula, M.M.İ., Ramazan Selvi, Mehmet Ayrancıoğlu, Pamuk Kaya, Serhat Sütpak, Hasan Bahar, Hasan Dede, Nursefa Samur, Çınar Çümen, Müslüme Arslan, Şehri Yurtseven, Musa Çil, Nurullah Bertan, Satılmış Keskin, İbrahim Öztürk, Ramazan Aslan, Osman Küçük, Arafa Kayabaşı, Nihat Yıldıztaş, Şahin Bozkurt, Sabri Yıldırım, Sıtkı Dayan, Macit Dayan, İbrahim Kart, İsmail Kara, Burak Kilci, Ahmet Şahin, Bebil Oğuz, Ramazan Dönmez, Tuncay Yıldız, Esma Gikan, Hanım (Hasgül) Gülek, Şengül Yılmaz, Tuğba Taşdemir, Nisanur Taşdemir, Cansu Esetoğlu, Abdullah Doğan, Erkan Yılmaz, Muhammed Kendirci, Sevinç Yapçacık, Abdolraouf Gorgani, Saim Akan, Mesut Karakaya, Sümeyye Onay, Süleyman Sevinç, Talip Çelikten, Yusuf Solmaz, Ali Bektaş, Mehmet Karaman, Hikmet Sarıoğlu, İbrahim Kılıçer, Orhan Korkmaz, Arslan Taşgın, Mutlu Atay, Tekin Omay, Uğur Güç, Gökhan Fatmaoğulları, Uğur Yakar, Turhan Acar, Mümin Cansız, Recep Bilmez, Kadir Kızılaslan, Fırat Tümer, Muzaffer Yıldız, Ümit Tosun, Metehan Durgun, Furkan Çelik, Ahmet Sürük, Dursun Güneş, Sefer Biberoğlu, Reza Lotfi Torkadeh, Bayram Ali Aydın, Ferdi Karakoç, Hamza Kılıç, Ramazan Ölmez, Rüstem Midilli, Mehmet Cuma Sekmen, Adnan Akyol, Enver Takım, Alperen Sarp, Hüseyin Dikmen, Abdurrahman Potuk, Mehmet Çelik, Harun Kavalar, Sabri Kilikli, Erkan Tulay, Onur Sayıloğlu, Süleyman Duman, Yavuz Selim Yavuzyiğit, Rasim Yüksel, Ahmet Hatemi, İrfan Fidan, Abdülkerim Badur, Özcan Akkaya, Sedat Kurt, Yakup Güneş, Selahattin Erdoğan, Kubbettin Kaya, Mümin Korkmaz, Seyithan Alkan, Ertaş Ufak, Gökhan Alarçin, İsa Hasan, Başar Batran, Alperen Uygun, Şeyhmus Anuştekin, Tahsin Dere, Salih Lale, Mehmet Şirin Yalçıner, Siyami Yeşer, Ghahraman Soleiman Kel, Sadık Pala, İsmail Açıkgöz, Ali Karadağ, Emin İdem, Hamza Dikmen, Mehmet Yalçın, Ahmet Besili, Siracettin Demirkıran, İbrahim Gülşen, Ercan Gündoğdu, Murat Günel, Adil Keskin, Hümmet Varlı, Mustafa Mustafa, Eresh Gurbanov, Zafer Özdemir, Ahmet Cangir, Aydın Yılmaz, Tarık Duman, Yunus Tezgel, İhsan Durmuş, Yusuf Samet Ercan, Cuma Bayır, Şaban Önder, S.C., Akif Asilkan, Ömer Açıkalın, Zeki Salapa, İrfan Aydın, Recep Özgür, Levent Bayram, Kerim Çal, Ayhan Arıkan, Celal Elveren, Ramazan Erşahin, Cafer Altun, Selahattin Aytekin, Aydın Uzun, Hasan Çakıcı, İzzettin Bertan, Ramazan Bozkoyun, G.A., Orhan Çekiç, Musa Temur, Cemal Cengiz, Mehmet Cılasın, Müslüm Kayan, Uğurcan Evcek, Kamil Kamuran Yılmaz, Sefa Kandemir, Hamza Gümüş, Yusuf Tetkik, Oruç Sezgin, Reşat Doğan, Urashev Zavr, Hasan Aktepe, Uğur Başkaya, Mehmet Özcan, Oğuz Hakan Albayrak, Nazmiye Demirel, Muratcan Pekeroğlu, Muhammed Kaya, Serkan Alkaya, Adem Özçelik, Tahsin Göker, Ersin Gencer, Hatice Ünal, Ali Barut, Faruk Şahin, Ali K., Mehmet Doğanay, Ömer Kaya, İsmet Akkaş, Ali Can Gürer, Servet Kayaoğlu, Cesim Açık, İbrahim Durak, Can Perkanat, Bülent Yumşak, Nasır Biçer, Ekrem Balaban, Bilal Polat, Tufan Mutlu ve ismini öğrenemediğimiz dört işçi…