İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi
www.guvenlicalisma.org
11 Ekim 2011
Avrupa’nın Çin’i olmak... Bir dönem hükümet ve iş dünyası ağız birliği etmiş, bu hedefi vurgulayıp duruyorlardı. Şimdi, bu haftaya bakalım: Çin’de meydana gelen büyük kazalar ile Türkiye’de bu hafta yaşananları birlikte görelim.
Bu hafta İstanbul Sultangazi’de bir gecekondu yangını gündeme düştü. Gecekonduda, kapıların üzerine kilitlendiği yedi Hindistan ve Pakistan kökenli göçmen vardı. Muhtemelen Gaziosmanpaşa civarlarındaki inşaat, taşocağı, belki de küçük ölçekli tekstil firmalarında çalıştıkları için, TEM otoyoluna yakın bir gecekondu mahallesine bir simsar tarafından yerleştirilmişlerdi. Bu yedi işçinin canını alan yangın, Türkiye’deki görünmeyen transit göç ve göçmen işçi sorununu yeniden hatırlattı ve yaygın medyanın görsel ve yazılı gündemine taşıdı. Göçmen Dayanışma Ağı'nın (GDA) senelerdir vurguladığı göç, ucuz emek ve sömürü ilişkisi görünür oldu. Ne yazmıştı GDA: 'Sürekli yeniden yapılandırılan küresel kapitalist düzen, metaların serbest dolaşımı kadar esnek, mobil ve her an elden çıkarılabilir bir emek gücüne de ihtiyaç duyuyor. Bu işgücünün önemli bir kısmını, sınır dışı edilme korkularından ötürü kamusal alanda en az görünür olan göçmen işçiler oluşturuyor. İşte bu yüzden, devletler bir yandan “yasadışı göç”le mücadele ettiklerini iddia ederken, diğer yandan piyasa ihtiyaçları doğrultusunda yasadışı tabir ettikleri göçe göz yumuyorlar. Hatta esnek vize politikaları ile bireylerin serbest dolaşımını teşvik eder gibi gözüküyorlar. Ancak esnek vize politikaları, büyük çoğunluk için, gittikleri yerlerde barınma ve yeni bir hayat kurma koşullarını olabildiğince zorlaştıran göç politikalarıyla destekleniyor. Kimileri sınır dışı edilir veya geri gönderilme merkezlerine kapatılırken, göçmenlerin daha büyük çoğunluğu, her an sınır dışı edilebilir konumda tutuluyor. Böylelikle göçmen işçiler, sistematik olarak emek piyasası içinde sömürüye iyice açık işgücü işlevi görüyorlar.' (www.gocmendayanisma.org )
İşte bu yüzden göçmen işçiler, yalnızca inşaat, tarım, ev hizmetleri gibi en düşük ücretin ve en güvencesiz çalışma şartlarının olduğu sektörlerde çalışıyorlar. Tüm sektörlerin en 'pis işleri', bu kaçaklık durumları kullanılarak en güvencesiz bırakılan yabancılara düşüyor. Birden fazla dil bildikleri ve çok düşük ücret talep ettikleri için turizm sektöründe, nitelikli ama denklikleri kabul edilmediği için ucuz işgücü olarak sağlık “sektöründe”, imalat sanayide, madenlerde, santrallerde pek çok alanda görülmeyen bir dizi iş yapıyorlar. Neredeyse köle şartlarındaki çalışmaya biraz para biriktirmek ve/veya kendi ülkesindeki risklerden kaçmak için yerleşmek için razı oluyor.
Göçmen işçileriçin iş bulmak, aynı zamanda bir barınak anlamına geliyor. Barınma işini de bu uluslararası simsarlar ağı organize ediyor. Bu barınaklar karşımıza Sultangazi'de, Tarlabaşı'nda, Kurtuluş'da bekar evi olarak çıkıyor, insanlıkdışı koşullar yaratan eski gecekondular ya da yaşlı-çocuk-ev bakımı yapılan apartman dairelerinde en ufak ve ışıksız oda. Konu kaçak göç olunca bekar evleri, üstüne kilit vurulan barınağa da dönüşebiliyor. Sultangazi'deki gibi.

Elbette sadece göçmen işçiler üzerine kapılar kilitlenmiyor. Bursa’da 2005 yılında tekstil atölyesinde beş kadın işverence kilitlenmiş kapıların ardında kalıp yanmışlar, 2009 yılında Pameks firmasının servisi olarak kullanılan araçta sekiz kadın işçi kilitli servis kapısını açamayıp selde boğulmuşlardı. Tüm bu rutinleşen meslek hastalıkları ve iş cinayetleri haberlerinin yanında göçmenlik, bekar evleri, servis kazaları ve küçük işletmelerde yaşanan güvencesizlik koşulları ile tetiklenen patlamalarla “küçük Amerika” söyleminden sonra “Avrupa’nın Çin’i” söyleminin nereye oturduğu yerel ve yaygın medyada yer alan can acıtıcı haberlerle ortaya çıkıyor. Yabancı_Türkiyeli işçi ayrımı yapmadan, çalışırken 'can'a dokunan her konu ile ilgili tüm haber ve değerlendirmeleri YANGIN KULEMİZ ve www.guvenlicalisma.org internet sitemiz aracılığıyla izlemeye devam edeceğiz.
İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi meslek hastalıkları temalı çalıştay yapıyor.
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi olarak güvencesizleştirme, bu sürecin işçi sağlığına yansımaları, dünyadan ve ülkemizden mücadele deneyimleri ile meslek hastalıklarını tartışacağımız, çözümler bulmaya çalışacağımız 'Çalışırken Hastalanıyoruz' ana temalı Çalıştay 16 Ekim 2011 Pazar günü saat 10.00'da Makina Mühendisleri Odası İstanbul Şube'de düzenlenecektir. Tüm emekçiler Çalıştay'a davetlidir...
Program için internet sitemize bakınız:
Haftalık Haberler
İnsanlık Sultangazi'de bir gecekonduda kilitli kaldı: 7 ölü

Sultangazi'de Zübeyde Hanım Mahallesi'nde bir gecekonduda gece saatlerinde çıkan yangında 7 kişi yaşamını yitirdi. İtfaiyenin yangını söndürmesinin ardından evde ölü olarak bulunan 7 kişinin mülteci olduğu ve evin kapısının üzerlerine kilitlenmiş olduğu ortaya çıktı.
Meslek hastalıklarında işitme kaybı ilk sırada

İstanbul Meslek Hastalıkları Hastanesinde, 3 yılda 2 bin 282 kişide, yaptıkları meslek ya da iş ortamında gerekli tedbirlerin alınmamasından kaynaklanan hastalıklar tespit edildi.
Tersane işçisi hastalanınca işten atıldı
Meslek hastalıkları, Türkiye'de işçilerin yaşadığı en büyük sorunlardan biri. İşçilerin çoğunun meslekleri nedeniyle yakalandıkları hastalıklar, meslek hastalığı olarak görülmüyor. Sürece yayılan ölüm anlamına gelen hastalıklar nedeniyle işçiler bir bir ölürken, işveren, hastalığa yakalandıktan sonra işçiyi kapı önüne koyuyor.
Tersanede iki işçi silikozise yakalandı

Proteksan Turkuaz Tersanesinde iki işçinin daha meslek hastalığına yakalandığı için işten atıldığı ortaya çıktı. Yıllardır tersanede çalışan işçilerden Fatih Alkan ve Turgay Bakır silikozis hastalığına yakalandıkları için bir yıl önce işten atılmışlar.
Beyaz yakalılara bipolar* duygu durumu bozukluğu teşhisi

Plaza Eylem Platformu ve Çağrı Merkezi Çalışanları Derneği tarafından 1 Ekim 2011 cumartesi günü saat 14:00’te Makine Mühendisleri Odası’nda, 80 kişilik bir katılımla “Boşuna mı okuduk” söyleşisi gerçekleştirildi. Tanıl Bora’nın kaleme aldığı aynı adı taşıyan kitapla ilgili sunuştan sonra sorular ve söyleşi bölümüne geçildi.
Kampana’da işçilerin çalışma güvenliği ve sağlıkları tehdit altında!
İşyerinde çalışma ortamı işçilerin çalışma güvenliğini ve sağlığını tehdit eder boyuttadır. Kampana Deri’de çalışma ortamı sadece iş kazalarına davetiye çıkarmakla kalmamakta aynı zamanda işçilerin sağlıkları ve gevenlikleri de tehdit altındadır. İşçilerin en temel gereksinimleri olan tuvalet, banyo, soyunma odası ve dolapları bulunmamakta ve işçiler iş yeri hijyeni açısından oldukça kötü koşullarda çalışmaktadır. İşçiler çalışma alanının son derece risk taşıdığı bu ortamda sendikal mücadeleden de vazgeçirilmeye zorlanmaktadır.
300 bin çalışan silikozis tehditi altında
Türkiye'de yaklaşık 300 bin kişinin akciğer hastalıklarına neden olan tozlu işlerde çalıştığı belirtilirken, silikozis tehlikesine dikkat çekildi.
Konya'da kanal temizleme aracı alt geçide düştü: 2 yaralı
Konya Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi'ne (KOSKİ) ait kanal temizleme aracının alt geçide düşmesi sonucu, 2 işçi yaralandı.
Kocaeli RM Depolama'da iş kazası
Gebze'de kurulu bulunan RM Depolama'da dün yaşanan iş kazasında bir işçi boynu kıralarak yaşamını yitirdi. Ritüel adlı taşeron firmada çalışan Yılmaz Özaydın, çalışırken raftan düştü. Boynu kırılan Özaydın, olay yerinde hayatını kaybetti. 26 yaşındaki taşeron işçinin cenazesi bugün Darıca'daki evinden alınarak, cenaze namazının ardından toprağa verildi.
Kardemir'de işçiler zehirlendi: 1 ölü, 2 yaralı
Karabük Demir Çelik Fabrikaları A.Ş.'de (KARDEMİR) oksijen fabrikasındaki azot tankının değişimi sırasında zehirlenen 3 işçiden biri hayatını kaybetti. KARDEMİR A.Ş. Enerji Tesisleri Müdürlüğü'ne bağlı oksijen fabrikasında azot tankı değişimi sırasında Gökhan Targın, Rafet Küçüktepe ve Musa Kaya isimli üç işçi zehirlendi.
TEPCO'nun bir üçkağıdı daha ortaya çıktı
Fukuşima nükleer krizinin baş sorumlularından santral sahibi şirket TEPCO'nun politikacıların nükleer enerji politikalarını savunmaya devam etmeleri için partilere yılda 650 bin dolarlık yardımlar yaptığı ve yardımların kayıtlara geçmemesi için de çeşitli taktikler kullandığı ortaya çıktı. Tokyo Elektrik Enerjisi Şirketi (TEPCO), 11 Mart Japonya Depremi'nin hemen ardından oluşan nükleer krizin ana sorumlusu olarak dikkatleri üzerine çekmişti. TEPCO'nun hükümet ile birbirlerinin çıkarlarını kolladıkları ortaya çıkmış, gerekli denetimleri yapmadığı, naylon raporlar hazırladığı anlaşılmıştı. TEPCO nükleer krizden hemen sonra da bilinçli olarak yalan söylemiş, gerçekleri saklamış ve pembe tablo çizerek krize zamanında müdahale edilmesini engellemişti.
‘Açık hava atölyesi’ndeki kadınlar

Bayrampaşa’nın Bağlar Çıkmazı Sokağı boyunca dikim, oya, işleme gibi parça başına işler yapan kadınlarla karşılaşıyoruz. Kimi zaman gece ikiye kadar çalışan kadınların tek derdi çocukların eğitim masraflarına biraz olsun katkı sunabilmek. Kadınların isteği bu olsa da, gizli saklı değil açık açık yapılan bu kayıt dışı ve güvencesiz çalışmayı gören herhangi bir yetkili kurum yok. Kadınların ne sosyal güvencesi var, ne de doğru düzgün çalışma koşulları...
Yine Madenler ve İnşaat...
Samsun'da inşaattan düşen işçi yaralandı
Samsun'da inşaattan düşen bir kişi, itfaiye, polis ve sağlık görevlilerin gayretleri sonucu düştüğü yerden çıkartılarak ambulansla hastaneye kaldırıldı.
Nevşehir Üniversitesi Rektörlük Binası inşaatı çöktü: 1 işçi yaralandı
30 Eylül 2010 tarihinde, temeli dönemin Milli Eğitim Bakanı Nimet Çubukçu tarafından atılan Nevşehir Üniversitesi Rektörlük Binası İnşaatı çöktü, 1 işçi yaralandı.
Afyon'da üzerine istinat duvarı çöken işçi hayatını kaybetti
Afyonkarahisar'ın Sandıklı ilçesinde bir işçi, inşaatta meydana gelen toprak kayması sonucu çöken istinat duvarının altında kalarak hayatını kaybetti.
Zonguldak'ta kaçak madende iş cinayeti
Zonguldak'ın Kilimli beldesi Bölüm mevkisi Yayla Mahallesi’nde kaçak bir maden ocağında göçük meydana geldi. Maden işçisi 47 yaşındaki Mustafa Cengiz Altınay göçük altında kaldı.
Balıkesir Eti Maden'de iş kazası: 1 işçi ağır yaralandı
Malatya'da üzerine demir yığını düşen işçi ağır yaralandı
Sakarya'da inşaattan düşen işçi yaralandı
Aydın'da iskeleden düşen 2 işçi yaralandı
Urfa'da 5. kattan düşen çocuk işçi ağır yaralandı
Antalya'da kanalizasyonda göçük: 1 yaralı
Örgütlülüğümüz...
Can güvencesi olmayan yerde can kurtarılmaz!

Geçtiğimiz gün Okmeydanı Eğitim Araştırma Hastanesi Kadın Doğum, Ortopedi, KBB ve Göz Bölümlerinde hekimlere yönelik hasta yakınları tarafından uygulanan sözlü ve fiziki saldırıyı protesto etmek üzere İstanbul Tabip Odası, SES Şişli Şubesi, Dev Sağlık-İş Sendikası ve hekimler hastane önünde bir araya geldiler. “Hasta Can Derdinde, Sağlık bakanı Nerde?”, “Yetti Artık! Can Güvencesi Olmayanlar Can Kurtaramaz” pankartları arkasında toplanan grup adına İstanbul Tabip Odası Hastane Temsilcisi Dr. Koray Yalçın bir açıklamada bulundu. Dr. Yalçın yaptığı açıklamada sağlık alanında yaşanan aksaklıklardan hekim ve sağlık çalışanlarının sorumlu tutulmaması gerektiğini belirterek bu durumun hasta yakınlarını da hekimleri de artık çıldırtma noktasına getirdiğini belirtti. Hasta ve hasta yakınlarına da kızmadıklarını ifade eden Dr. Yalçın bu sistemden hekimler kadar hasta ve hasta yakınlarının da mağdur olduğunu, Hükümet’in yanlış politikaları nedeniyle sağlık çalışanlarının hasta yakınlarıyla karşı karşıya getirildiğinin altını çizdi.
Burdur'da halk mermer ocağına karşı yol kesti
Burdur'un Bucak ilçesi Çamlık beldesi sakinleri, beldede bulunan mermer ocağının içme suyunun kesilmesine neden olacağını belirterek eylem yaptı. En çok tepki ise kadınlardan geldi: "Suyumuz kesilirse ne yapacağız? Evde çile çekeceğiz. Gerekirse sıra ile nöbet tutacağız, mermer ocağının çalışmasına müsaade etmeyeceğiz."
"Sokak Meclisi" Ankara'da toplandı

TTB, DİSK, KESK ve TMMOB tarafından düzenlenen "İnsanca Yaşam İçin, Eşit, Özgür, Demokratik Bir Türkiye" mitingi bugün (8 Ekim 2011 Cumartesi) Ankara'da gerçekleştirildi. Mitinge onbinlerce kişi katıldı.
Pameks katliamı kurbanı 8 kadın işçi için 7 yıl 1 ay!

İstanbul’da 8 Eylül 2009‘daki sel sırasında içinde bulundukları insan taşınması yasak servis minibüsünde boğulan 8 kadın işçi için açılan dava sonuçlandı. Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesindeki duruşmada firma sahibi Mehmet Cevdet Karahasanoğlu 5 yıl, İdare Müdürü Ferit Göncü 2 yıl 1 ay hapis cezası aldı. Sanıklardan servis şoförü Mehmet Oğur ise beraat etti.
Makaleler...
İş cinayetleri, ırkçılık ve Ahmet Altan’ın vicdanı! - Sedat Yılmaz*
Ölüm ve şiddet mahali: İşyeri - Annie Thébaud-Mony
Kıdem tazminatı ve biz yeşil kurbağalar - Bilge Seçkin Çetinkaya
Evlere hastalık servisi - Dr. Zeki Gül
Elektromanyetik alanların etkisi - Selim Şeker ile söyleşi
Sağlık reformu pandemisi: Neden ve nasıl? Sağlığın ekonomi politiği - Onur Hamzaoğlu
Dünyadan Haberler
Kıbrıs'ta yine iş kazası: 1 işçi hayatını kaybetti
Kıbrıs'ta çatıdan düşen işçi ağır yaralandı
Kıbrıs'ta kaza: 1 işçi ağır yaralı
Japon sendikalarından nükleer santrallere ve işsizliğe karşı miting

Doro-Çiba, Kan-Nama ve Minato-Godo sendikaları olarak bizler, Ulusal Demiryolu Mücadele Hareketiyle birlikte, ortak gündemimiz olan nükleer silahlara, nükler santrallere ve işsizliğe karşı mücadele için 6 Kasımda Uluslararası Birleşik Eylem çağrısında bulunuyoruz. Bu eylem gününde içtenlikle sizleri de aramızda görmeyi istiyoruz.
Filipinler'de tersanede iş cinayeti: 5 işçi öldü
Filipinler'in kuzeyinde bir tersanede yaşanan iş cinayetinde 5 işçi öldü, 8 işçi de yaralandı.
Shell Nijerya ordusuna para yardımında bulunmuş

Dünyanın en büyük petrol tekellerinden Shell'in, 1990'lı yıllarda Nijer Deltası'nın kirletilmesine karşı mücadele veren çevre örgütleriyle mücadele için Nijerya ordusuna para aktardığı ortaya çıktı.
Çin'de arıtma fırınında kaza: 12 ölü
Çin'in doğusundaki Jiangsu eyaletinde yer alan Nanjing Demir ve Çelik Grubu Şirketi'nde arıtma fırınındaki erimiş demirin taşması sonucu 12 işçi hayatını kaybetti.
Çin'de grizu patlaması: 17 işçi hayatını kaybetti

Çin'in güneybatısında bir kömür madeninde meydana gelen grizu patlamasında 17 madencinin öldüğü bildirildi. Resmi haber ajansı Şinhua tarafından yayınlanan habere göre, Guizhou eyaletindeki bir madende dün meydana gelen patlama sırasında ocakta 28 işçinin bulunuyordu. Madenden 11 kişinin kurtarıldığı, patlamada ilk aşamada 13 işçinin hayatını kaybettiği, daha sonra yaralılardan 3 kişinin öldüğü, bir işçinin cesedinin de bu sabah bulunduğu bildirildi.
Yangın Kulesi Haftalık Bülteni İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi tarafından çıkarılmaktadır. Meclis hakkında ayrıntılı bilgi için bakınız:
http://www.guvenlicalisma.org/index.php?option=com_content&view=article&id=397&Itemid=214
Yangın Kulesi
Haftada bir elektronik bülten olarak yayınlanır.
Her ay başında ise aylık değerlendirmelerle genişletilir.
Her türlü katkı, görüş ve eleştiri için: guvenlicalisma@gmail.com
Twitter hesabı: http://twitter.com/guvenlicalisma
Facebook hesabı: http://www.facebook.com/guvenli.calisma
" />

Elbette sadece göçmen işçiler üzerine kapılar kilitlenmiyor. Bursa’da 2005 yılında tekstil atölyesinde kapıları açamayıp yanan beş, 2009 yılında Pameks firmasının servisi olarak kullanılan araçta selden boğulan sekiz kadın işçinin de üzerine kilit vurulmuştu, hatırlayalım. Göçmenler, kadınlar, çocuklar, engelliler, Kürtler, Gürcüler, niteliksiz işçiler gibi her farklılık hiyerarşik bir yapıyı gösteriyor bizlere ve bu hiyerarşi içindeki en alt sıralardakilerin üzerinde oldukça şiddetlenen biçimlerle çeşitli baskıları seziyoruz...
Aşağıda İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi'nin haftalık periyotlarla çıkan elektronik bülteni "Yangın Kulesi"nin 4-11 Ekim tarihleri arasını kapsayan 10. sayısını okuyabilirsiniz...